Japoncada Birleşik Anlatımlar 7 - Durum ekleri

Bu konuda, Japoncadaki Durum bildiren eklerle birleşik cümleler oluşturmayı göreceğiz. Önce oluşturabileceğimiz birleşik cümleleri hatırlayalım.

1. Neden İlişkisi: 1. tümcenin nedenini bildiren bağlaçlar (-den dolayı, -yüzünden, dolayısıyla vb. )

2. Karşıt İlişki: 1. tümce ile karşıt ilişkiyi bildiren bağlaçlar (ama, fakat, rağmen, lakin vb.)

3. Amaç İlişkisi: Amaç belirten bağıntılı ifadeler (için, amacıyla, şekilde vb.)

4. Koşul Birleşik: Koşul ilişkisi ile tümceleri bağlayan ekler (ise, -nce vb. ifadeler)

5. Sıralı Anlatım: Tümceleri veya sözcükleri sıralayan bağlaçlar (ve, veya, ya da, hem de vb.)

6. İlave: İlk tümceye benzer içerik ekleyen bağlaçlar (sonra, ilaveten, ayrıca, üstelik vb.)

7. Durum Bildiren ekler: Durum belirten sözcükler (-erek, -arak, gibi, haliyle vb.)

8. Seçim: Tümceleri veya adları bağlayan bağlaçlar (ya da, yoksa vb. ifadeler)

9: Konu Değiştirme: Önceki konudan farklı bir konuya geçerken kullanılan sözcükler (bu arada, öyleyse vb.)

10. Zaman Bildiren ekler: -iken, derken, o anda, önce, sonra ve benzeri ifadeler

Durum Bildiren Eklerle Birleşik İfade Yaratmak

Fiilin Kibar Kökü

(bkz: Kibar Çekim)
Fiilin "masu" (kibar) halinden, -masu eki atıldığında geriye kalan fiil kökü, cümle içinde kullanıldığında aynı zamanda yapılan iki eylemi ifade eder. Kullanım alanı sınırlıdır ve sözlü ifadelerde kullanılmaz.

雨が降り、気温が下がりました。
Amega huri, kion ga sagarimashita.
Yağmur yağar, derece azalır. (hava soğur)

お茶を飲み、すしを食べました。
Ocha o nomi, Sushi o tabemashita.
Çay içip, sushi yedik.

病院に行き、先生に会いました。
Byoun ni iki, sensei ni aimashita.
Hastaneye gidip, doktoru gördüm.

Te Çekim

Bildiğiniz üzere -te çekimi ile ulaç ve çeşitli yardımcı fiiller oluşturuyorduk.
(bkz: Te Çekim OluşturmaUlaçlar ve Ortaçlar, Te Çekime Gelen Yardımcı Fiiller)

私は書い勉強します。
Watashi wa kaite benkyoushimasu.
Ben yazıp(yazarak) çalışırım.

車が壊れ行けません。
Kuruma ga kowarete ikemasen.
Araba bozulduğundan(bozulup) gidemem.

Naide

Fiilin -te çekiminin olumsuz halidir.

コーヒは砂糖を入れないで飲みます。
Kohii wa satou o irenaide nomimasu.
Kahveyi şeker koymayıp(koymadan) içerim.

Nagara ながら (-erek, -arak)

Aynı zamanda meydana gelen iki eylemin belirtir. Türkçe'deki "erek, arak" ekine benzer. (bkz: Ulaçlar 2)

電話ながら運転してはいけません。
Denwa shinagara untenshite wa ikemasen.
Telefonla konuşarak araba sürmeyiniz.

Toori (ni) 通り

[Düz/Geçmemiş zaman] tori ni
[Geçmiş zaman] tori ni
[Ad] no tori ni
Bu şekil ad ve fiilden sonra gelir ve "gibi, şekilde" ve benzeri anlamlarda kullanılır.

私の通りにしてください。
Watashi no iu toori ni shite kudasai.
Benim dediğim gibi yapın lütfen.

本の通りに、書いてください。
Hon no toori ni, kaite kudasai.
Kiptaptaki gibi yazınız.

彼女が言った通り、雨が降った。
Kanojo ga itta toori, ame ga hutta.
Onun dediği gibi, yağmur yağdı.

(-ta) mama まま

Geçmiş zaman fiile eklenen mama, "öylece, o hâlde" anlamlarında kullanılır.

靴をはいたまま、家に上がらないでください。
Kutsu o haita mama, ie ni agaranaide kudasai.
Ayakkabıları çıkarmadan, eve girmeyin lütfen.
(Ayakkabıları giydiğiniz halde, eve girmeyin lütfen.)

窓を開けたまま寝てしまいました。
Mado o aketa mama nete shimaimashita.
Pencereyi açtı (öylece) uyudu.

あゆみはかばんを置いたまま行ってしまった。
Ayumi wa kaban o oita mama itte shimatta.
Ayumi çantasını koyup (öylece bırakıp), gitti.

Böylece durum bildiren eklerle birleşik ifade oluşturmayı da görmüş olduk.

turkcejaponca.blogspot.com

0 comments :

Yorum Gönder